Prawo bankowe reguluje działalność banków oraz prawa i obowiązki konsumentów w zakresie kredytów konsumenckich. Chroni klientów przed nieuczciwymi praktykami banków, w tym stosowaniem klauzul abuzywnych czy naliczaniem niezgodnych opłat.

Sankcja kredytu darmowego występuje, gdy bank narusza przepisy prawa lub warunki umowy kredytowej, np. pobiera niedozwolone opłaty. Kredytobiorca może wówczas domagać się unieważnienia odsetek i zwrotu nadpłaconych kwot. 

Sankcja kredytu darmowego obowiązuje od 18.12.2011 r. i dotyczy umów kredytowych zawartych po tej dacie.

Z sankcji kredytu darmowego mogą skorzystać konsumenci, którzy zaciągnęli kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł. Ewentualnie, jeżeli umowa została zawarta po 22.07.2017 r., sankcja będzie dotyczyć również kredytów w wysokości ponad 255 500 zł pod warunkiem, że środki zostały przeznaczone na remont domu albo lokalu mieszkalnego, a kredyt nie jest zabezpieczony hipoteką. Przeznaczenie uzyskanego kredytu na cele związane z prowadzoną działalnością lub wykonywanym zawodem  wyklucza możliwość zakwalifikowania umowy jako kredyt konsumencki i tym samym powołanie się na sankcję kredytu darmowego.

Konsument może powołać się na sankcję kredytu darmowego już w trakcie trwania umowy. Uprawnienie to wygasa natomiast po roku od dnia wykonania umowy.

Do najczęstszych naruszeń należą: nieprawidłowe oznaczenie w umowie całkowitej kwoty kredytu czy nierzetelne i nieprawidłowe wskazanie w umowie warunków stosowania stopy oprocentowania.

RRSO (Rzeczywista Roczna Stopa Oprocentowania) to wskaźnik całkowitego kosztu kredytu, uwzględniający oprocentowanie, prowizje i inne opłaty. Pozwala konsumentom porównywać oferty kredytów konsumenckich i kredytów gotówkowych, aby wybrać najkorzystniejszą. W przypadku błędnie przedstawionego RRSO konsument może domagać się sankcji kredytu darmowego, czyli unieważnienia naliczonych odsetek i opłat przez bank.